Zupa o smaku umami

Wypróbowałaś przepis na zupę z zielonego groszku z mlekiem kokosowym, który znalazł się w urodzinowym numerze „Kosmosu dla dziewczynek”? Jeśli tak, poczułaś smak umami. Tylko co to w ogóle znaczy? Wyjaśnia Katarzyna Woźnicka z Fundacji Szkoła na Widelcu.

Język jest ci potrzebny nie tylko do mówienia, śpiewania czy szeptania. Dzięki niemu czujesz też przyjemność z jedzenia. Wyobrażasz sobie, że wszystkie dania smakowałyby tak samo? Życie stałoby się wtedy bardzo nudne!

Na szczęście na języku znajdują się małe wysepki, które naukowcy nazywają kubkami smakowymi. Są tak malutkie, że na języku dorosłego człowieka mieści się ich nawet dziesięć tysięcy! Chcesz zobaczyć, jak wyglądają? Wystaw język do lustra! Te małe, okrągłe, wystające brodawki to skupiska, w których mieści się od 50 do 150 kubków smakowych. Dzięki nim możesz rozpoznawać smaki: słodki, słony, kwaśny, gorzki oraz właśnie umami.

Nie można jednak zapominać o nosie i węchu, dzięki któremu możesz poczuć zapach każdej potrawy. To też bardzo pomaga w czerpaniu przyjemności z jedzenia. Nie wierzysz? Spróbuj coś zjeść, zatykając nos. Dużo słabiej będziesz wtedy wyczuwać smaki. Warto o tym pamiętać, gdy będziesz musiała w czasie choroby zażyć niesmaczny lek!

Pewnie znasz smak słodkich malin, słonej wody (dawałaś kiedyś nura do morza?), kwaśnego jogurtu czy gorzkiego grejpfruta. Ale czy znasz smak umami? Odkrył i opisał go Japończyk, Kikunae Ikeda, chemik z Uniwersytetu w Tokio. Stało się to ponad 100 lat temu, w 1908 roku. Odkrywca wpadł na jego trop, badając bulion, w którym jest on bardzo wyrazisty. Od tego czasu naukowcy długo spierali się, czy piąty smak w ogóle istnieje! Dopiero w 2000 roku został wyodrębniony od smaku słonego, z którym wcześniej był łączony.

Słowo ,,umami” pochodzi z języka japońskiego i znaczy ,,pyszny” lub po prostu „smak”. To smak czegoś, co jest długo gotowane. Głęboki i wyrazisty. Najczęściej możesz go poczuć w rosole, sosie sojowym, pieczonym mięsie, grzybach, serze. Jest to smak „,jak u mamy”. A czy w jesienne, zimne popołudnie można zjeść coś pyszniejszego niż ciepła, gęsta zupa z groszku? Jeśli jeszcze nie wypróbowałaś naszego przepisu, zrób zupę wspólnie z rodziną. Spróbujcie razem określić, jaki ma smak i cieszcie się jej pięknym, zielonym kolorem.

Materiał powstał w ramach współpracy z Fundacją Szkoła na Widelcu, która realizuje Ogólnopolski Program Edukacji Żywieniowo-Kulinarnej „Dobrze Jemy ze Szkołą na Widelcu” Zapraszamy do odwiedzenia platformy edukacyjnej: www.dobrzejemy.szkolanawidelcu.pl.

Bibliografia:
Tablice Biologiczne. praca zbiorowa pod redakcją W. Mizerskiego. Warszawa: Adamantan, 2004. ISBN 83-7350-059-6.
Shizuko Yamaguchi, Kumiko Ninomiya, Umami and food palatability, „The Journal of Nutrition”, 130 (4S Suppl), 2000.
Bernd Lindemann, Yoko Ogiwara, Yuzo Ninomiya (red.), The Discovery of Umami, „Chemical Senses”, 27 (9), 2002, s. 843–844.

© fundacja Kosmos dla Dziewczynek 2017 - wszelkie prawa zastrzeżone. Strona stworzona przez: Nextima.pl

0